Το έργο συντήρησης του Δικαστικού Μεγάρου Κατερίνης, είναι ένα ακόμα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η περιφερειακή διοίκηση μπορεί να μετατρέπει μια αυτονόητη ανάγκη δημόσιας ασφάλειας σε έναν μακρύ, σύνθετο και δυσανάγνωστο διοικητικό λαβύρινθο. Από το Χατζόγλειο μέχρι τον Πέλεκα και από τις αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις μέχρι το Δικαστικό Μέγαρο, επανέρχεται το ίδιο μοτίβο: καθυστερήσεις, παρατάσεις, μετακύλιση ευθυνών και επικοινωνιακή διαχείριση εκεί όπου απαιτείται έγκαιρος σχεδιασμός και λογοδοσία.
Η χρηματοδότηση του έργου εγκρίθηκε τον Μάιο του 2024 και σκοπός του είναι η αποκατάσταση φθορών στο εξωτερικό περίβλημα και στον περιβάλλοντα χώρο του κτιρίου. Πρόκειται για εργασίες που, σύμφωνα με τα ίδια τα επίσημα έγγραφα, κρίθηκαν άμεσες για την πρόληψη ατυχημάτων και για την αποφυγή μεγαλύτερων φθορών στο εσωτερικό του. Η αναγκαία, όμως, Προγραμματική Σύμβαση της Π.Κ.Μ. με το Ταμείο Χρηματοδοτήσεως Δικαστικών Κτιρίων, υπογράφηκε τον Ιούλιο του 2025. Ακριβώς εδώ τίθεται το εύλογο ερώτημα που άπτεται των προτεραιοτήτων της Περιφερειακής Αρχής και της διοικητικής αποτελεσματικότητάς της: πώς συμβιβάζεται η επίκληση της «άμεσης» ανάγκης με το γεγονός ότι από την έγκριση της χρηματοδότησης μέχρι την υπογραφή της Προγραμματικής Σύμβασης μεσολάβησαν περίπου 14 μήνες;
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο προβληματική αν δούμε την πορεία του διαγωνισμού. Η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων, με την 190/2026 απόφασή της, υποχρέωσε την Περιφέρεια να ακυρώσει την προηγούμενη απόφαση της Περιφερειακής Επιτροπής, με την οποία είχε εγκριθεί το Πρακτικό Ι του διαγωνισμού, και να επανέλθει στο στάδιο αξιολόγησης των προσφορών. Το ερώτημα είναι: γιατί η αρχική αξιολόγηση της Περιφέρειας χρειάστηκε να ανατραπεί από την ΕΑΔΗΣΥ; Ποιο ήταν το σφάλμα; Ήταν απλή αστοχία; Ήταν ανεπαρκής έλεγχος; Οι απαντήσεις βρίσκονται, κατά τεκμήριο, στην 190/2026 απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ η οποία, αρκετούς μήνες μετά, δεν εντοπίζεται ακόμη στη διαδικτυακή σελίδα δημοσίευσης των αποφάσεών της.
Αλλά δεν είναι μόνο η ανατροπή της διαγωνιστικής διαδικασίας που προκαλεί ερωτήματα. Είναι και η ποιότητα των ίδιων των διοικητικών εγγράφων. Η πρώτη ανάρτηση της εργολαβικής σύμβασης στο ΚΗΜΔΗΣ, ακυρώθηκε και ακολούθησε νέα ανάρτηση με διορθώσεις σε αναγραφές ποσών, έκπτωσης και στοιχείων του αναδόχου. Όταν πρόκειται για δημόσια σύμβαση ύψους 580.221 ευρώ, τέτοιες διορθώσεις σε στοιχεία που αποτελούν τον πυρήνα της διοικητικής πράξης, δεν είναι αδιάφορες.
Υπάρχει και ένα ακόμη σημείο που αξίζει προσοχής. Στην εισήγηση για την Προγραμματική Σύμβαση αναφέρεται ότι, με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, οι αρμοδιότητες για μελέτη, κατασκευή, επέκταση, ανακαίνιση, επισκευή και συντήρηση δικαστικών κτιρίων περιήλθαν στην «Κτιριακές Υποδομές Α.Ε.». Παρ’ όλα αυτά, στην προκειμένη περίπτωση, ως φορέας υλοποίησης ανέλαβε η Π.Ε. Πιερίας, η οποία, σε δημόσια απάντησή της το 2025 σε ανάρτηση βουλευτή για την καθυστέρηση του έργου, επικαλέστηκε η ίδια “υποστελέχωση και μεγάλο φόρτο εργασίας”. Γιατί επιλέχθηκε αυτή η ειδική διοικητική διαδρομή μέσω Προγραμματικής Σύμβασης, αντί της υλοποίησης από τον κατά κανόνα αρμόδιο φορέα; Και τι εγγυήσεις υπάρχουν ότι μετά την ολοκλήρωση του έργου δεν θα επαναληφθεί η ίδια κατάσταση ελλιπούς συντήρησης, την οποία επικαλούνται τα ίδια τα έγγραφα;
Το Δικαστικό Μέγαρο είναι χώρος καθημερινής προσέλευσης πολιτών, επαγγελματιών και λειτουργών. Η συντήρησή του δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως γραφειοκρατική υπόθεση χαμηλής πολιτικής προτεραιότητας. Όταν η δημόσια διοίκηση αναγνωρίζει ότι οι φθορές πρέπει να αποκατασταθούν άμεσα για λόγους ασφάλειας, οφείλει να κινηθεί με την αντίστοιχη ταχύτητα και ακρίβεια. Αντ’ αυτού, όμως, βλέπουμε ότι το έργο μπλέκεται σε έναν κατακερματισμένο διοικητικό μηχανισμό, όπου κάθε φορέας εξηγεί τη δική του καθυστέρηση, όπως στο προαναφερόμενο δημοσίευμα της Π.Ε. Πιερίας, το οποίο επιβεβαιώνει ότι, το πρόβλημα δεν είναι μόνο τεχνικό, αλλά βαθιά διοικητικό και πολιτικό.
Το ζήτημα, βέβαια, δεν είναι μεμονωμένο. Από το Χατζόγλειο μέχρι τον Πέλεκα και από τις αναγκαίες αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις μέχρι το Δικαστικό Μέγαρο, επανέρχεται το ίδιο μοτίβο: καθυστερήσεις, παρατάσεις, μετακύλιση ευθυνών και επικοινωνιακή διαχείριση εκεί όπου απαιτούνται έγκαιρος σχεδιασμός και λογοδοσία.
Σημέλα Ελ. Ελευθεριάδου
