Για τις δηλώσεις περί “κατάργησης” της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας και τον ρόλο της Πόπης Παπανδρέου και της Λάουρα Κοβέσι
Οι πρόσφατες δηλώσεις που αφήνουν να εννοηθεί ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία μπορεί να «καταργηθεί» με έναν νόμο επειδή «ζορίζει» την κυβέρνηση, προκαλούν βαθύ θεσμικό προβληματισμό. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) δεν είναι εθνικός θεσμός, είναι όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με αρμοδιότητες που απορρέουν από Κανονισμό υπερνομοθετικής ισχύος. Η κυβέρνηση Ελλάδα δεν μπορεί να την καταργήσει, ούτε να την απειλήσει.
1. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν εκβιάζεται και δεν καταργείται
Η EPPO λειτουργεί βάσει του Κανονισμού (ΕΕ) 2017/1939. Η συμμετοχή της Ελλάδας είναι δεσμευτική. Η μονομερής κατάργηση δεν προβλέπεται και θα συνιστούσε ευθεία παραβίαση του ενωσιακού δικαίου.
2. Η στοχοποίηση της Πόπης Παπανδρέου και της Λάουρα Κοβέσι δεν αλλάζει την πραγματικότητα
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει ήδη ανανεώσει τη θητεία της Πόπης Παπανδρέου.
Η εκκρεμότητα βρίσκεται αποκλειστικά στην ελληνική πλευρά, η οποία δεν έχει εκδώσει ακόμη την απαιτούμενη εθνική πράξη. Η στοχοποίηση των δύο εισαγγελέων δεν αναιρεί το γεγονός ότι η EPPO λειτουργεί με βάση το ευρωπαϊκό δίκαιο και όχι με βάση τις πολιτικές σκοπιμότητες κάθε κυβέρνησης.
3. Η Ελλάδα δεν μπορεί να απειλεί ευρωπαϊκούς θεσμούς επειδή κάνουν τη δουλειά τους
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ερευνά υποθέσεις που αφορούν:
– διαφθορά
– απάτη
– κατάχρηση ευρωπαϊκών πόρων
Η απειλή «θα σας καταργήσουμε με έναν νόμο» δεν συνάδει με τις αρχές του κράτους δικαίου και δημιουργεί την εντύπωση ότι ο έλεγχος ενοχλεί.
4. Η εικόνα δεκάδων πολιτικών προσώπων να εμπλέκονται σε σκάνδαλα δεν τιμά τη χώρα
Η θέση που διατυπώνεται είναι ότι η ελληνική κοινωνία έχει κουραστεί να βλέπει:
– υποθέσεις να χρονίζουν
– ευθύνες να μην αποδίδονται
– την ελληνική δικαιοσύνη να μην αγγίζει πολιτικά πρόσωπα για χρόνια
Αυτό το κλίμα ενισχύει την ανάγκη για έναν ανεξάρτητο ευρωπαϊκό θεσμό που δεν επηρεάζεται από εσωτερικές πιέσεις.
5. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία λειτουργεί ως θεσμικός εξισορροπητής
Η θέση που εκφράζεται είναι ότι πολλοί πολίτες αισθάνονται ευγνωμοσύνη προς την EPPO, διότι:
– εφαρμόζει τον νόμο χωρίς εξαιρέσεις
– δεν φοβάται να ερευνήσει υποθέσεις που αφορούν πολιτικά πρόσωπα
– λειτουργεί ως εγγύηση διαφάνειας
Η μεταφορά που χρησιμοποιείται —ότι η EPPO λειτουργεί «ως σύγχρονος Ηρακλής που καθαρίζει την κόπρο του Αυγεία»— αποτυπώνει το αίσθημα πολλών πολιτών που βλέπουν για πρώτη φορά πραγματικό έλεγχο σε υποθέσεις που για χρόνια έμεναν στο σκοτάδι.
6. Η Ελλάδα έχει ανάγκη από θεσμούς που λειτουργούν, όχι από απειλές κατάργησης
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν είναι εμπόδιο. Είναι θεσμός που προστατεύει τα ευρωπαϊκά κονδύλια, το δημόσιο συμφέρον και την αξιοπιστία της χώρας. Η απειλή κατάργησης ενός ευρωπαϊκού εισαγγελικού θεσμού επειδή ασκεί τον έλεγχό του δεν συνάδει με τις αρχές της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν καταργείται με εθνικό νόμο. Η στοχοποίηση της EPPO, της Πόπης Παπανδρέου και της Λάουρα Κοβέσι δεν στηρίζεται στο θεσμικό πλαίσιο και δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για τον σεβασμό των αρχών του κράτους δικαίου. Η θέση που διατυπώνεται είναι ότι η ελληνική κοινωνία στηρίζει θεσμούς που επιβάλλουν διαφάνεια και λογοδοσία — όχι απειλές που θυμίζουν άλλες εποχές.
