- Οι ευρωβουλευτές ανησυχούν για την αύξηση των παραβιάσεων και την διάβρωση του σεβασμού προς το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο
- Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καταδικάζει τις επιθέσεις κατά αμάχων και ιατρικών υποδομών και ζητά μέτρα για την προστασία των εργαζομένων στον ανθρωπιστικό τομέα, εκφράζοντας αγανάκτηση για τη δολοφονία εργαζομένων στη Γάζα
- Η ΕΕ θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο επιβολής κυρώσεων κατά παραγόντων που παρεμποδίζουν εσκεμμένα την πρόσβαση σε ανθρωπιστική βοήθεια
- Χρειάζεται αύξηση της στήριξης στην ανθρωπιστική βοήθεια στον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ
Την Τρίτη, 20-1-2026, οι ευρωβουλευτές ενέκριναν έκθεση που ζητά πιο αποτελεσματική και φιλόδοξη απάντηση της ΕΕ σε μια εποχή πολλαπλών και αλληλεπικαλυπτόμενων ανθρωπιστικών κρίσεων.
ο κείμενο, το οποίο συντάχθηκε από την Leire Pajín (Σοσιαλιστές, Ισπανία) και εγκρίθηκε με 444 ψήφους υπέρ, 153 κατά και 55 αποχές, τονίζει εκ νέου την σημασία της προστασίας των αμάχων σε ανθρωπιστικές κρίσεις ως ουσιώδες στοιχείο της εξωτερικής δράσης της ΕΕ, παράλληλα με την προώθηση και την προστασία του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και του διεθνούς δικαίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ανησυχεί για την αύξηση των παραβιάσεων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου τα τελευταία χρόνια, καταδικάζοντας την αυξανόμενη συχνότητα επιθέσεων κατά αμάχων πληθυσμών και βασικών μη στρατιωτικών υποδομών – ιδίως, σοβαρές παραβιάσεις κατά παιδιών, επιθέσεις κατά εργαζομένων στον τομέα της ανθρωπιστικής βοήθειας και κατάφωρη περιφρόνηση για την προστασία των ιατρικών εγκαταστάσεων. Η ΕΕ θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο επιβολής κυρώσεων σε φορείς που παρεμποδίζουν σκόπιμα την πρόσβαση της ανθρωπιστικής βοήθειας, δηλώνει το Κοινοβούλιο.
Γάζα, Σουδάν και Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό
Το Κοινοβούλιο τονίζει ότι η βοήθεια δεν θα πρέπει ποτέ να πολιτικοποιείται, η πείνα δεν θα πρέπει ποτέ να χρησιμοποιείται ως όπλο, και ότι η σωτήρια βοήθεια θα πρέπει να φτάνει στους αμάχους χωρίς παρεμπόδιση ή χειραγώγηση σε πλήρη συμμόρφωση με το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο. Δηλώνει εξοργισμένο με τη δολοφονία 508 εργαζομένων στον ανθρωπιστικό τομέα στη Γάζα, καθώς και με τις επανειλημμένες επιθέσεις κατά νοσοκομείων και ανθρωπιστικών αυτοκινητοπομπών, ενώ εκφράζει τη θλίψη του για τη δολοφονία περισσότερων από χίλιων Παλαιστινίων που ζητούσαν βοήθεια. Οι ευρωβουλευτές υπενθυμίζουν ότι η άρνηση πρόσβασης σε ανθρωπιστική βοήθεια που σώζει ζωές αποτελεί συλλογική τιμωρία, η οποία συνιστά έγκλημα πολέμου. Υπάρχει επείγουσα ανάγκη, λένε, όλοι οι διεθνείς ανθρωπιστικοί φορείς να έχουν πλήρη, ταχεία, ασφαλή και απρόσκοπτη πρόσβαση σε ολόκληρη τη Λωρίδα της Γάζας. Επιπλέον, επιθυμούν να αποκατασταθεί πλήρως η εντολή και η χρηματοδότηση για μια μεταρρυθμισμένη Υπηρεσία Αρωγής και Έργων των Ηνωμένων Εθνών για τους Παλαιστίνιους Πρόσφυγες στην Εγγύς Ανατολή (UNRWA), με ισχυρή εποπτεία και λογοδοσία.
Όσον αφορά τις πρωτοφανείς ανθρωπιστικές κρίσεις στο Σουδάν και τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, οι ευρωβουλευτές ζητούν από την ΕΕ και τα κράτη μέλη να αυξήσουν την ανθρωπιστική βοήθεια, με ιδιαίτερη έμφαση, μεταξύ άλλων θεμάτων, στη χρηματοδότηση της στήριξης των επιζώντων σεξουαλικής βίας που σχετίζεται με συγκρούσεις.
Χρηματοδότηση και πολιτική
Οι ευρωβουλευτές ζητούν σημαντική αύξηση της χρηματοδότησης για ανθρωπιστική βοήθεια στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034, με τρόπο που να σέβεται τις καθιερωμένες αρχές της ουδετερότητας, της ανεξαρτησίας και της αμεροληψίας. Καλούν επίσης την Επιτροπή να εκδώσει ανακοίνωση σχετικά με την ανθρωπιστική βοήθεια, όπως προβλέπεται στο πρόγραμμα εργασίας της για το 2026, με πρόσθετη έμφαση στα εξής: συμμετοχή σε εύθραυστα περιβάλλοντα που πλήττονται από συγκρούσεις, τη σχέση μεταξύ ανθρωπιστικής βοήθειας, ανάπτυξης και ειρήνης και την προστασία των δικαιωμάτων των γυναικών και των κοριτσιών. Θα πρέπει, λένε οι ευρωβουλευτές, να αναγνωριστούν όχι μόνο ως θύματα, αλλά ως παράγοντες αλλαγής που διαμορφώνουν ενεργά το πεπρωμένο τους ως ανταποκριτές πρώτης γραμμής και ηγέτες της κοινότητας.
Δήλωση
Μετά την ψηφοφορία στην ολομέλεια, η εισηγήτρια Leire Pajín (Σοσιαλιστές, Ισπανία) δήλωσε: «Η έκθεσή μας παρέχει μια σαφή και βασισμένη σε αρχές δήλωση. Η επείγουσα ανάγκη που αντιμετωπίζουν εκατομμύρια ευάλωτα άτομα (και ο τομέας στο σύνολό του) είναι πολύ σημαντική για να την αγνοήσουν οι Ευρωπαίοι. Διακυβεύεται όχι μόνο η άμεση παροχή βοήθειας και οι ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων, αλλά και η αξιοπιστία της ΕΕ ως παγκόσμιου ανθρωπιστικού παράγοντα.
Σε ένα πλαίσιο πολλαπλών, αλληλεπικαλυπτόμενων κρίσεων, οι οποίες χαρακτηρίζονται από πρωτοφανή επίπεδα ανθρωπιστικών αναγκών και φθίνουσα παγκόσμια χρηματοδότηση, η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να αναλάβει πλήρως τον ηγετικό της ρόλο ως ανθρωπιστικός παράγοντας. Η ηγεσία αυτή απαιτείται όχι μόνο για την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας, αλλά και για την ανθρωπιστική διπλωματία και τη διασφάλιση του πλήρους σεβασμού του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Η ΕΕ πρέπει να καταβάλει προσπάθειες για την προστασία του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και των ανθρωπιστικών αρχών μέσω της ανθρωπιστικής της δράσης. Η ΕΕ πρέπει να εντείνει τις προσπάθειές της, ιδίως σε εύθραυστα περιβάλλοντα και ξεχασμένες κρίσεις, να προωθήσει την ανθρωπιστική δράση που λαμβάνει υπόψη τη διάσταση του φύλου και να προωθήσει το θεματολόγιο για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια. Πρέπει επίσης να εγγυάται την προστασία των εργαζομένων στον ανθρωπιστικό τομέα και να ενισχύει το διεθνές ανθρωπιστικό σύστημα.»
